Geceleyin Bir Koşu
2013 Kasım-Aralık, Kitap

Geceleyin Bir Koşu

Bir gençlik hatırlıyorum yıllar öncesinden; sarhoş sesleriyle bağıra çağıra İsmet Özel dizeleri okuyan bir kuşak… Küçük bir kasabanın yirmi yaşlarının başındaki gençlerinin belki de bildiği tek bir şey vardı o zaman; şiirin ne olduğuydu o da…

Murat KALMAZ

Onlar için şiir İsmet Özel dizeleri demekti ve İsmet Özel daha sonra kendi doğrularını söyleyerek onların yüzünü kızartsa bile onlar vazgeçmeyecekti İsmet Özel’den ve onun ilk yıllarındaki şiirlerinden… Çünkü eğer bir dizeyi İsmet Özel yazmışsa gerisi zaten teferruattı, İsmet Özel’in kendisini bile öyle… Zaten o çocuklar İsmet Özel’le değil onun yazdığı şiirlerle ilgiliydiler… İsmet Özel’in ilk kitabını biliyorlardı çünkü; tıpkı ilk kitabının ismi gibi “Geceleyin Bir Koşu” tutturmuştu onlar da…

 

“Külden bir ağzım vardı mermilerden önce” diye başlıyordu şiirine İsmet Özel ve devam ediyordu her kelimeyle bir kuşağı sarhoş etmeye…

 

çanların saçlarıma değdiği yerde ulurdu

Mori, bakırcı çarşısı, incitepe

ağzımın üniformasına sokulurdu.

 

Bir çocuğun ağrıyan gülüşü vardı mermilerden önce

Onu gizlice öperdim.

Onu sürüngen yumurtaları ve mezarlarla

birbirine açılan karanlık mağaralarla öperdim.

Öyle sessiz, öyle gelişmeyen bir yangına

bir insan kıvranışını bırakırmış gibi

bir acı saplanırmış gibi sol böğrüme

ellerime Mori’yi eklerdim.

Ağzım ağızla doluydu mermilerden önce.

 

Mori vardı

usunu bir seccade gibi kullanan yaşamakta

Mori’nin köpekleri vardı her şeyden önce

her akşam adını yıkardı mahalle çeşmesinde

ayaklarını yıkardı, tertemiz tanrılar çıkarırdı ortaya.

Nasıl ki doğuran ve öldüren

köpekler gezinir herkesin şapkasında

ki herkesin şapkası mermilerden öncedir,

– Elma dersem çıkma.”

“Geceleyin Bir Koşu” sadece o kuşak için değil, Türkçe edebiyat için de çok önemli bir kitaptı… Altmışlı yılların isyanı ve özgürlüğü arasında demlenmiş şiirlerin bir araya geldiği kitaptı “Geceleyin Bir Koşu.” İsmet Özel sol çevrelere yakın bir şairdi o zaman; daha kırk yaşına gelmemiş, Erbain’i yazmamış, Sivas Olayları’na destek vermemişti. İsmet Özel o zamanlar Ataol Behramoğlu’na “durulanmış kelimeler” taşıyan devrimci bir şairdi…

1944 yılında Söke’de doğmuştu İsmet Özel ve “Amentü” şiirinde yazdığı “Polistir babam Cumhuriyet’in bir kuludur” dizelerinde de dediği gibi bir polis memurunun çocuğuydu. İlk şiiri 1963’de Yelken Dergisi’nde yayımlanır. İlk şiiriyle birlikte edebiyat dünyasında adı anılmaya başlar. “Geceleyin Bir Koşu” ise 1966 yılında yayımlanır, farklı bir dili ve ayrı bir duyarlılığı vardır İsmet Özel’in… Bazıları için şiirin kendisidir o, ama bazıları ise onu Türkçeye değil Fransızca şiire yakın bulur. Bunun elbette gerçekliği vardır; ikinci dili Fransızcadır ve Charles Baudelaire’in şiiri üzerinde azımsanmayacak bir etkisi vardır…

“Geceleyin Bir Koşu” her ne kadar kendi başına önemli bir kitap olsa da 1969 yılında yayımlanacak ve büyük bir ilgi uyandıracak olan “Evet İsyan” adlı kitabın da hazırlığı olarak kabul edilebilir. İsmet Özel’in sosyalist yıllarına ait olan bu şiirler elbette yazarın son döneminden çok farklıdır… İsmet Özel şiirinin gerçek kökleri “Geceleyin Bir Koşu”dan geçmektedir…

Aralık 11, 2013

ONE COMMENT ON THIS POST To “Geceleyin Bir Koşu”

  1. İsmet Abiyi seviyoruz. O hep bizim uyanık kalmamızı isteyen bir kafa adamıdır. Allah razı olsun. Selam ve dua ile.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.